Oh boy!

Ne kadar kötü bir film! Arkadaş ortamında ve biraz alkolle güzel olabilir. Her neyse, Night of the Bloody Apes, 1969 yapımı bir Meksika filmi. Gore sahneler bulunuyor ancak pek de korku filmi sayılmaz.

Film hakkında kısa bilgi verecek olursak: bildiğimiz ‘çatlak bilimadamı’ filmi. Oğlu ölüm döşeğinde olan bir doktorun, oğlunu, ona goril kalbi naklederek kurtarmaya çalışması. Tahmin edeceğiniz gibi, bu nakil sonrası oğul Julio gorile dönüşüyor. [ek: yazmayı unutmuşum, daha sonra da ölmek üzere olan bir kadının kalbini naklediyorlar. Bu ameliyat sonrası Julio'nun efemine olmasını bekliyordum dört gözle, ama olmadı :). O filmi de ben çekeceğim inşallah.] Ancak cinsellik gibi insani ihtiyaçları devam ediyor. Hayvanlaşmak dışında, bir nevi Dr. Jekyll ve Mr. Hyde durumu aslında. Ama bu filmde çıplaklığın kullanımı bunu göstermek için değil pek tabi: daha fazla izleyici çekmeye çalışmak. Erkeklerin ölüşünü detaylı olarak görürken, kadınların vücutlarını görüyoruz. Bazı detaylar Hawthorne’un “The Birthmark” öyküsünü oldukça hatırlatıyor aslında. Örneğin bu filmde de bir ocak bulunuyor, öldürülenlerin yakıldığı.

“The Birthmark” demişken… Filmin sonunda yarı goril yarı insan Julio polis tarafından vurulur, ve babası şöyle der:

Beni affet oğlum. Sana yalan söyledim. Hastalığının tedavi edilemez olduğunu senden gizledim. Tanrının seni yanına alarak kurtarmasını engelledim, tanrının kurallarına karşı geldim.

Ah ah! Mesajlı filmler…
Filmi ilginç yapan bir şey var, o da gerçek açık kalp transplantasyonu ameliyatını iki sahnede gösteriyor olması. Bu noktada filmdeki birkaç hata da rahatlıkla görülebiliyor. Örneğin, ameliyatları iki kişi yapıyor. Birisi açık göğüsteki diğer ortanları tutup, doktoru asiste ediyor. Toplam dört el etti. Ancak bir başkası da ameliyat edilen Julio’nun oksijen maskesini tutuyor. Başka bir sahnede, bir kadın parkta saldırıya uğradığında sette bulunan yapay çimleri de kaldırıyor. Bir anlık ‘heyhat!’ ifadesi görüyoruz yüzünde.

Filmde anlamsız olan şeylerden birisi, aşağıda gördüğünüz kadın güreşçiler. Güzel, çekici vs olsalar neyse. Ne öykünün kendisine ne de görsel olarak bir katkı da bulunuyor. Asıl kahraman yapsa anlayacağım, skopofili ile ilgili diyeceğim. Oldukça gereksiz bu haliyle…
Her neyse, çok fazla şey yok bu filmde. Dediğim gibi arkadaşlar varsa alkol de varsa, izlenilebilir.

[rate 1.5]

The Hunger… Kötü bir korku filmi olmasını tercih ederdim. Her neyse, önce birkaç bilgi vereyim filmle ilgili. Filmin yönetmeni Tony Scott, ve evet, Ridley Scott’ın kardeşi.

Filmde Catherine Deneuve, David Bowie ve Susan Sarandon başrolleri paylaşıyorlar. Blaylock (Deneuve) bildiğimiz kadın vampir. Filmde vampirliğin lafı edilmiyor hiç, dişli (fang) vampirler de yok. Ancak bilindik kadın vampir imgeleri bulunuyor: cinsellik, baştan çıkarma ve tabii ki kan.

Baştan çıkaran kadın vampir miti nasıl ortaya çıkmış bilmiyorum. Birkaç tahminde bulunacak olursam: Baştan çıkarma işi zaten Havva’ya dayanıyor. Birçok resimde, edebiyat eserinde ve filmde de görürüz kadınların erkekleri cinselliklerini kullanarak baştan çıkardıklarını. Peki bu vampir işi nedir? Vampir olgusunu sembolik düşünürsecek olursak: vampir nedir? kan içen. Kan içmek ne demek, yaşamı almak. Bram Stoker’ın Dracula’sında bir karakter der ki: “Blood is the life/Kan hayattır” Yani, bir şekilde yaşamı elden almak. Psikanalitik bakarsak, biçare erkeğin iğdiş edilmesi olarak da yorumlanabilir.

Peki vampir başka nedir? Vampir kesinlikle kan ile ilintilidir. Elizabeth Bathory bunun en bilinen örneğidir: Yaşamını uzatmak için birçok kadını öldürmüş ve kanlarıyla banyo yapmış biri. Kan içerek yaşamını sürdürür. Kan ise kesinlikle kadınlarla ilintili bir imge/olgu: menstrüel kan. Bu da Kristeva’nın dediği, kanın saf olmama durumunu belirtir. Werewolf’ların/Kurtadamların her dolunayda canlanmasının nedeni de budur: dolunay her 28 günde bir olur, ay dönüşünü 28 günde tamamlar, aynı menstruasyon gibi. Vampir kadın olunca cinsellik başka bir boyut kazanıyor: lezbiyenlik.

Barbara Creed’den ©alıntı yaparak devam edeyim. Creed, Kristeva’nın kuramları üzerine oturttuğu görüşlerinde diyor ki: Eşcinsel erkek vampir şimdiye kadar yok. Kadın zaten, erkek olmadığı için abject (bunu açıklamak çok zor, en iyisi minik bir araştırma) konumunda. Başka bir kadınla olan ilişkisi ve kan, kadın vampiri iki kez abject yapıyor.

Miriam ve Sarah arasında geçen güzel bir konuşma var:

Sarah: Çaldığınız parçanın adı ne?
Miriam: Delibes’in Lakmé’si. Lakmé, Hindistan’da bir Brahma prensesidir. Melike adında bir kölesi varmış.
S: Melike.
M: Sihirli bir bahçede, suyun üstünden sekip nehrin kaynağına gidişlerinin şarkısını söylüyorlar.
S: Bu bir aşk şarkısı mı?
M: Dediğim gibi, iki kadın tarafından söyleniyor.
S: Aşk şarkısı gibi görünüyor.
M: O zaman öyledir.
S: Bana kur mu yapıyorsunuz Bayan Blaylock?
M: Bana Miriam de.

Ne kadar sembolik. Bir prenses ve kölesi… Miriam bir iki yüzyıl genç kalıp, ardından hızla yaşlanmaya başlayan erkek ve kadın sevgililerini evinin bir yerinde, tabutlar içinde saklıyor. Ruhları yaşıyor ancak bedenleri gitgi de bozuluyor. Her biri ayrı ayrı sevgilileri oluyor ve hepsini seviyor: “Sizi seviyorum! Hepinizi seviyorum!” Poligami kuralını da çiğnemiş oldu yani.
Creed’e göre, Miriam karakteri abject’tir, çünkü ömür boyu yaşam vaat eder. Sevgilileri asla yaşlanmayacaktır ve bedenleri güçlü kalacaktır. Ancak bu böyle olmaz. Miriam sevgililerinin bedenlerinin bir gün bozulacağını bilir, John’da (Bowie) olduğu gibi. Bu yüzden Miriam, kötü annedir (bunu anlamak için biraz psikanaliz bilgisi gerekiyor). Annenin küçük bebeği sütüyle beslemesi gibi, Miriam da sevgililerini besler ve nasıl beslenileceğini öğretir. Filmde Miriam, Sarah’a (Sarandon) der ki:

Geri döneceksin. Açlık dayanılmaz hale gelince aklını yitireceksin, beslenmen gerekecek ve nasıl besleneceğini öğretmem için bana ihtiyacın olacak.

Açık bir anne-çocuk ilişkisi, kan ve sütün karışması. Creed, Ernst Jones’dan alıntı yaparak, bunun başka bir uzantısını şöyle ifade ediyor: kadın vampirin kanı emmesi, oral seksle eşdeğerdir. Masum erkeğin kanını, spermini emer gibi içer. Ancak, vampir aynı zamanda ısırma tehlikesini barındırır. Bu yüzden, iğdiş edilme tehdidiyle bir bütündür.

İnternette yaptığım küçük araştırma, The Hunger‘ın içerdiği lezbiyen sahneden dolayı popüler olduğunu söylüyor. Erkeklerin eşcinsellikten iğrenip, lezbiyenlere bayılmaları ne kadar ilginç.
Toplumsal cinsiyet (gender) konularında çok da kapsamlı olmayan bu yazı, genel bir başlangıç sağlayacaktır. Aşağıda bulunan filmden görüntülerde, bahsettiğim bazı şeyleri görebilirsiniz. Baştan çıkarma mevzusu, yaşlanan John, lezbiyen sahne, kan emme ve final.

[rate 3]

Bu ara çok fazla eski korku filmlerinin tekrar yapımları (remake) geliyor sürekli. Texas Chainsaw Massacre‘da 1976′da Tobe Hopper tarafından ilki çekilmiş serinin yeni bir tekrar yapımı. Yeni bir film değil aslında, ancak yakında Türkiye’de vizyona girecek.

Seriden ilk iki filmi yıllar önce izlemiştim. İlk filmi çok detaylı hatırlamıyorum ancak pek sevmemiştim. İkinci film nispeten daha güzeldi. Önceden yazdığım bazı film eleştirilerine daha çok kültürel açıdan bakıyordum. Konu korku filmleri olunca bunları biraz görmezden geliyorum: korku filmlerinin ayrı bir yeri bulunuyor benim için. Korku filmleri toplumsal cinsiyet (gender) bağlamında çok fazla materyal veriyorlar aslında. Ancak dediğim gibi bir korku/gore filmini güzel yapan ne kadar çok kan içerdiğidir :). Bu noktada ilginç bir şey var. Bir akademisyen melodrama, korku ve porno türleriyle ilgili bir tablo yapmıştı: gözyaşı / kan / ejakulasyon. Ancak konumuz bu değil :)

Texas Chainsaw Massacre, kuzeyli birkaç gencin (eğlence ve seksi seven gençlik steryotipi) güneye gelip ölmesi şeklinde ilerleyen filmlerden birisi. Gençler iflah olmaz, güneyliler ise cani, manyak vs olarak gösteriliyor. Huckleberry Finn‘deki mob violence‘ın yerini manyak bir güneyli aile alıyor. Benzer şekilde, yine Huck Finn‘de olan güneyde yasanın olmaması olayı ise Şerif’in de manyak ailenin bir parçası olmasıyla gösterilmiş.

Yeni korku filmlerinde sevmediğim bir şeyi bu filmde kullanıyor: hareketli kameralar. Kameranın sürekli hareket etmesi bir şeyleri görmemizi engelliyor. Görmediğimiz ve ne olduğunu bilmediğimiz şeyler ise bizi korkutur (Freud ve Hans, size atfediyorum bu cümleyi /:) ). Ancak bu yeni filmlerde bu o kadar abartılıyor ki; gerçekten rahatsız edici bir hal almaya başlıyor. Leatherface’in yüzünü görsek, yaptıklarını yavaşça bize gösterecek bir iki sekans olsa fena mı olurdu? Kameranın sürekli hareket ettiği bu çekimleri doruk noktasına hazırlık olarak görebiliriz. Kreşendo etkisi gibi ya da orgazma yaklaşmak gibi. Ancak bu filmler ne yazık ki bunu erteleyip duruyorlar. Kameranın stabil olması kesinlikle bir çözünmeye götürmez halbuki… Her neyse, bu kısa bilinç akışımın arkasından başka şeylere geçeyim.

Filmde birçok korku filmi klişesi kullanılıyor. Bu yüzden deneyimli izleyiciyi şaşırtan şeyler pek yok. Gençler bir şeylere burunlarını sokarlar ve başları belaya girer: merak kediyi öldürür… Gruptan birisi diğerlerini kandırmaya çalışır ve sonra çok eğlenir. Diğerleri ise ona kızar. Bir de zeki kızımız var. Katili (Leatherface) alt edip diğer gençlerin aksine hayatta kalmayı başaran kişi: Carol Clover’ın The Final Girl dediği kadın steryotipi.
Yüzü maskeli katil ise önceden de yapılmış bazı eleştirileri tekrar doğuruyor: bu katili herkes oynayabilir! Halloween‘deki The Shape ve TX Chainsaw Massacre‘daki Leatherface. Halloween‘leri henüz izlemedim (büyük utanç!) ancak zaten TX Chainsaw Massacre‘larda birilerini öldürmek dışında bir işlevi yok Leatherface’in.
Henüz gözterime girmemiş bu filmden pek haz edeceğinizi sanmıyorum. Eğer bu türe merakınız varsa zaten izlersiniz. Önce, önceki filmleri izlemek daha iyi olabilir.

[rate 1.5]

Rocky IV üzerine yazdığım kısa ve basit bir final sınavı. Zaten research paper‘ımız olduğundan biraz formalite sınavıydı, ki zaten response tadında olacaktı. Güzel fikirler var, ancak dediğim gibi çok özenli değil.

Yazdığım kısacık giriş/introduction paragrafını sildim. Yazı, Rocky IV’e race/gender/class (ırk/~cinsiyet/sınıf) konularından bakıyor. Buyrun okuyun:

Race is a one of the central issues in Rocky IV. The movie starts with a flashback to the previous movie, and shows Rocky (Stallone) and Clubber Lang (Mr. T) on the box ring. Although the two are Americans, Rocky wears boxer shorts with patterns of the American flag, while Mr. T, an African American, wears black and white shorts. So, while Rocky, being white, represents America, Mr. T does not. Moreover, Mr. T loses the fight. The movie itself celebrates desegregation and equality on the surface, but is actually racist. Apollo (another African American boxer) is friends with Rocky, and Apollo is too confident of himself. When the Russian boxer first comes to USA and appears on television, Apollo is enjoying himself with his dogs in the swimming pool, which reinforces the lazy African American stereotype. On the other hand, Rocky is with his child, strengthens his family bonds. Furthermore, as Rocky states, Apollo is a man of talking, whereas Rocky is a man of action, which is an American attitude towards life. Rocky has a trainer when in USSR. However, he is African American and he does not do anything at all, but Rocky accomplishes all he does on his own, alone. However, the trainer wins a chess match against a white man, however he is a Russian. (It is also essential to state that Russians brought up many champion chess players.) This again shows the racial hierarchy. There is also the promotion of non-interracial marriages. Although this has become almost a common sense understanding, the reason for our taking this for granted lies on the movies. We see Rocky-Adrian is a white couple, and Apollo-Mrs. Creed is a colored couple. We see the white couple in their privacy, however we only see Mrs. Creed before Apollo dies. Apollo’s death is another race issue in the movie. As stated, Apollo is not a modest person but an over-confident one. On the ring, he dances with James Brown’s “Living in America” song. Ironically, shortly after this song, Apollo is killed by Drago the Russian boxer. Before his death, Apollo states to Rocky that this boxing match is about “us and them.” Therefore he has patriotism, which is promoted to the African American audience. Apollo’s death prepares Rocky’s decision to fight with Drago. As a result, the white man becomes the one to clean the mess the African American, the white man’s burden, creates.

Gender is another strong aspect of the movie. In Rocky IV, gender roles are clearly defined in juxtapositions of binary oppositions. In the movie, there is the binary opposition of American and Russian. Ludmilla (Russian wife, played by Brigitte Nielsen, who also played in a similar masculine role in Red Sonja) has short hair, as her husband’s. This makes her in the same status with her husband, since she is also the more dominant one. She dresses a suit, and she does all the talking for her husband, who never speaks in the movie. Moreover, Ludmille is angry to Drago when he is beaten by Rocky. On the other hand, Adrian Balboa (Talia Shire) plays a wifely role in the movie. We see that he is a loyal (in the general sense) wife. She dresses in a wifely fashion, and has plain hair. While Ludmille is like a supervisor for Drago, Adrian is a caring and supporting wife figure. Similarly, Rocky is a caring father and husband. He hangs out with his family, spends time with his child, celebrates wedding anniversary, etc. On the other hand, we do not see Drago and Ludmille have any kind of relationship at all. Moreover, the camera continuously shows Ludmille with a Russian officer, and she smokes the cigarette that officer was smoking. This can be read as a sign of polygamy or disloyalty, as opposed to American ideals. These examples show how an ideal family should be. Therefore, it also represents and manifests gender roles.

Class is another issue grounded in Rocky IV. American Dream is central in portraying class in the movie. Now that this is the fourth movie in the series, Rocky has two sport cars and a large glamorous house. As stated before, Apollo has a house with a swimming pool. This shows American Dream at work. Also, Rocky asks Apollo to postpone the box match for a while. Then, adds that they have lost from their fitness. While the Drago works and trains in a state-of-the-art laboratory-like place, Rocky trains in nature. Rocky is in a place that he cannot even shave. However, he manages to work hard and beats Drago. American Dream functions as a call to those who are unsuccessful. The movie states that if they work hard, they can still manage to do it. Furthermore, while Rocky is alone in his training, Drago works with an army of people. Rocky is a product of himself but Drago is of technology and group work. Therefore, Rocky promotes the American ideal of individualism: those who fail the American Dream should not blame others but themselves. In terms of class, the movie also creates the binary opposition of America and USSR. In other words, there is the opposition of capitalism and socialism. We see that Rocky has cars and when he is sad about Apollo’s death, he sets for the road. Cars and roads are symbols of freedom. However, this freedom is promoted through property owning – consumerism. Therefore, what is promoted becomes capitalism. Even Rocky-Adrian’s child has a camera and they give their uncles an AI robot for birthday present. These again show that how free it is to live in a capitalist system. On the other hand, Russians are either in military uniforms or in dark suits. What we see in the place where Rocky trains are poor old people, who look wearisome of life. At the end of the movie, everyone applauds Rocky, after he makes his speech. In this speech, he states to the Russians that they can change. For sure, the idea of change implied here is a shift to free enterprise capitalism.

An American Werewolf in London‘daki karakterlerden esinlenerek yapılan bir film.

Bu film de, yine n tane türün özelliklerini taşıyor: komedi, romans, korku vs.

Tipik Amerikan filmi özelliklerini de görüyoruz. Her zamanki gibi, Avrupa yine tuhaf bir yer olarak gösteriliyor. Çok fazla spoiler vermeden bazı noktaların altını çizecek olursam: Üç Amerikalı genç Fransa’ya tatile giderler ve orada bazı olaylara tanık olurlar… Afişte gördüğümüz iki genç Eiffel Kulesi üzerinde bungee jumping esnasında bir şekilde tanışıyorlar.

Bu werewolf ise olayı ise bir grup dazlak/skinhead‘in dünyayı zayıflardan temizlemesi şeklinde kullanılmaya çalışılıyor. Amaç ise haliyle onları durdurmak. Neo-Nazi olayları yani. Bu durumdan bir yerde kısaca bahsediliyor aslında, öykü bunun üzerine kurulu değil.

Öykü, aşk meşk konularına odaklı korku olarak ilerliyor. Bu sırada tipik teenager filmi öğelerini de görüyoruz. Her neyse, Avrupa’da bir türlü rahat yüzü görmeyen Amerikalılar filmin sonunda ülkelerine dönüyorlar (hazırlanın, mutlu son geliyor). Bu sefer de bu iki genç sevgili Özgürlük Anıtı üzerinden atlıyorlar. Bu sefer her yer aydınlık, günlük güneşlik… Pff! Bu zamana kadar fena sayılmazdı halbuki film!

[rate 2.5]

White Man’s Burden, ırklar arası güç ilişkilerinin tersine dönmüş bir Amerika’da işinden kovulan Louis’in (Travolta) öyküsünü anlatıyor. Louis, işinden kovulduktan sonra, yaşamını yola koymak için işvereni Thaddeus’ı (Benafolte) kaçırıyor. Geri dönüşümü olmayan ve çorap söküğü gibi gelen olaylar gelişiyor. Ödevim için seçtiğim bu filmi tekrar izledikten sonra bir şeyler yazayım istedim:
Film, sözüm ona, tersine dünyayı bize gösterek, Afro Amerikalıların (bundan sonra yerden kazanmak için siyah diyeceğim) çektiklerini gösteriyor. Bazı noktalarda güzel eleştirilerde bulunduğu açık (örneğin, filmde, her televizyon kanalında siyahların gözükmesi, ya da Louis’in oğlunun ısrarla siyah kahraman oyuncağını istemesi gibi). Ancak bu tersine dünyayı gösterirken, siyahların popüler kültür steryotiplerini de yinelediğini görüyoruz. Örneğin, Travolta tipik siyah steryotipi olan yayıla yayıla yürüme, konuşurken ellerini kollarını yayma gibi beden dili öğelerini kullanıyor. Bunun dışında, (siyah) polisler geldiğinde, bardan bir anda bir grubun çıktığını görüyoruz. Bu da başka bir siyah steryotipi olan çeteye (gangstar/mob) gönderme. Yol kenarında kavga eden beyazlar (yani, siyahlar), yol kenarında bekleyen beyaz (yani, siyah) bir fahişe… Bu film bize Afro Amerikalılar hakkında ne söylüyor: Bunların, steryotipleri yineleyerek var olduğunu.

Filmdeki başka bir ironi ise, başrolleri bir beyazın oynaması. Louis hakkında o kadar çok şey biliyoruz ki: iyi bir baba, çabalayan bir eş (ataerki başka mevzu), neredeyse düşmanı olmasına rağmen Thaddeus’la bir şeyler paylaşması vs. Louis gelişen ve değişen bir karakterken, Thaddeus tek boyutlu bir karakter. Bu durum, şu konuyu da ortaya seriyor: ırkçılığın/ayrımcılığın açıkça ya da üstü kapalı bir şekilde işlendiği bir filmi düşünelim. Bu filmlerde kim başrollerde oynar? Beyazlar. Bu filmde neden bir beyaz başrolde oynuyor? Değişen roller konusu bu noktada geçerli değil bir önceki dediklerimden dolayı. Bu filmi izleyen siyahlar kiminle kendilerini bağdaştıracaklar (identification)? Louis ile mi yoksa Thaddeus ile mi? Thaddeus’le ise, bu onlara ne verecek? Thaddeus hakkında ne biliyoruz ki? Buna karşılık, Louis hakkında çok şey… Dahası, filmin sonunda Louis, Thaddeus’u kurtarmak için kendi canını feda ederek İsa rolüne de soyunuyor.

Peki neden bu oluyor? Bunun kökeni ise Gramsci’nin hegemonya kavramında gizli. Gramsci der ki, dominant/baskın grup/sınıf, iktidarını koruyabilmek için, ezilen grupların rızasını almak durumundadır. Gramsci buna, hegemonik uzlaşım der. Bu olmaz ise, patlama olur, devrim olur, isyan olur. Bu yüzden, egemen ideoloji açılımlara ve değişimlere izin vermek zorundadır. Ancak, bu değişimleri ifade etme yöntemini de kendisi belirler. Örnek verecek olursak, örneğin kadınlar. Erkek egemen toplumda kadınlar ikinci sınıftır. İkinci dalga feminizmle birlikte sesini yükselten kadınlara baskın ideolojinin yanıtı ne oldu? Kadın dergilerinin kapaklarına bakmak yeterli bunu anlamak için: dominant ideoloji, artık kadının özgür olduğunu söylüyor. Peki nasıl? Kadın cinselliğini önplana çıkararak (arkadaşımda gördüğüm Dishy diye bir Türk dergisinin kapağında şu vardı: ‘Mastürbasyon: Orgazm olmak için erkeklere ihtiyacınız yok!’). Güzel olması gerektiğini ve bunun için kozmetiğe para harcaması gerektiği. Kısacası tüketimle özgürleşme konusu.

Bu uzun paragraftan sonra diyeceğim şu ki: Bu film görünürde siyahlara karşı bir empati sunuyor. Çektiklerinizi, yaşadıklarınızı anlıyoruz diyor. Ancak bunu yaparken, siyah steryotiplerini yineliyor ve siyah oyuncuyu yine ikinci plana atıyor. Nedeni ise, Hollywood ve hegemonya kavramlarında gizli.

[rate 2]

Bir süredir bu filmle ilgili yazımı yazmak için bekliyorum. Gecikmenin bir nedeni, acaba filmi yanlış mı okuyorum düşüncesiydi. Ancak yanıldığımı düşünmüyorum. Her neyse, yazı şöyle gidiyor: Bir Hollywood filmi olması gerekçesiyle, filmi görmeden çok da başarılı olmayacağı inancına sahiptim. Daha çok şunu kastediyorum: Hollywood böyle bir filmi boşuna yapmaz, arkasında illaki bir şey vardır. Beni pek şaşırtmayan, önyargılarımı ise pek yanıltmayan bir film oldu. Sayfanın bir yerlerinde kişisel sayfasına bağlantı bulabileceğiniz arkadaşım Gözde ise, filmin güzel bir aşk öyküsü olduğunu söylüyordu. Ada (The Island) adlı filmde başlayan anlaşmazlığımız bu filmde de devam ediyordu ki, bir gün “sanırım bu film benim sandığım kadar masum değil” dedi. Bu sırada ben ise, bir film çalışmaları akademisyeninin filmle ilgili röportajını okumamla, Gözde’nin tarafına yaklaşıyordum. Ancak filmle ilgili çıkarımlarımı tekrar gözden geçirdiğimde, tekrar ikna oluyorum.

Bu ve şu bağlantıda okuyabileceğiniz iki yazı var. Benshoff, filmin bir aşk öyküsü değil, homofobinin gösterildiği bir film olduğunu söylüyor. Bu şekilde düşündüğümüzde farklı düşünebiliyoruz. Peki, aşağıda uzunca yer verdiğim sınavımda/makalemde yazdıklarımı düşününce ne ortaya çıkıyor? Bunu bilemiyorum. İlk bağlantıdan aldığım, aşağıdaki alıntıya bakın:

Sociologists would not call them gay. It’s really a film that is dealing with homosexual desire that is hidden, and is similar to ‘The Talented Mr. Ripley’ and ‘American Beauty,’ which featured characters with homosexual desires but not gay identities,” he says. “A queer film encompasses all sorts of sexualities, with characters that may or may not be gay.
[...]
“If a queer film makes enough money with its core audience, it crosses over into multiplexes,” he says. “‘Brokeback Mountain’ was planned from the start to go wide. Now it’s becoming a date movie.”

Filmde bilindik manzara kullanımı ve olmazsa olmaz Amerikan Rüyası mitinin olduğunu fark etmişmiydiniz? :) Filme notumu vereyim, ve diğer şeylere devam edeyim. Bu film benden pek puan alamaz. 7 lira verdim, onunla idare etsinler ;)

[rate 1.5]

Her neyse, ben kendi düşüncelerimi ekleyeyim. Katılıp katılmamak size ait, ben yeterince ikna edici olduklarını düşünüyorum, orası ayrı. Hazırladığım sınav essay’imde tek tük dilbilgisi hataları bulunuyor, onun dışında güzel olduğunu düşünüyorum. Çok önemli olmayan bir sınav olduğundan ve o ara sıkıştığımdan çok da uğraşamadım rötüşlemekle, işin kozmetiğiyle. Ancak daha yazacak çok şey vardı filmlerle ilgili.

Sınav ödevimde kısaca şundan bahsettim: Hollywood’un tutucu olmadığını çeşitli filmlerle gösteriyor olması, ancak bunu yaparken tutuculuğunu bir şekilde koruyor olması. Bunun nedenlerinden giriş kısmında bahsettikten sonra, White Man’s Burden (Beyaz Öfke, 1995), Thelma & Louise (1991) ve tabii ki Brokeback Mountain (2005).

Sınavımı aşağıda bulabilirsiniz. Eğer, yahu kardeşim, bu burada okunmuyor ki diyorsanız, buradan da indirebilirsiniz. Yorumlarınızı ısrarla bekliyorum!

Alper U. Sarıkaya

Dr. Laurence Raw

Amer 412

10 April 2006

Hollywood: Latently Conservative

Film is a strong medium that has the ability to reinforce and constantly reproduce ideology. Although, film can also be used to resist the dominant ideology, the kind of mainly produced films are those that celebrate and reproduce the dominant discourse. The reason behind this has various reasons. To focus on Hollywood cinema, the first reason is that Hollywood is a movie industry, and the main aim is to make money. In order to make money, Hollywood tends to make movies, which have a “white patriarchal [heterosexual] capitalis[t]” perspective, which is still the dominant ideology (Benshoff and Griffin 9). Another reason results from what Gramsci calls hegemony. In order to be strong, in terms of both power and financial matters, Hollywood has to produce movies that sell the dominant ideology. In other words, in order to be close to the dominant powers, Hollywood tends to make movies accordingly. However, this relationship is not one-sided. While Hollywood studios need to be close to the dominant groups, the reigning powers also need Hollywood. Since, as stated before, film is a strong ideological medium, movies become, as Althusser named them, ideological state apparatuses. In other words, the dominant group (or namely the government) needs Hollywood to reproduce their ideology in order to keep their dominance continuous and stabilize the resistant groups. However, the dominant group also has to negotiate with the resistant minorities. This is acquired with what is called containment, which is providing the minorities a sense of empathy so that they will not revolt. However, the representation of minorities is again produced by the white patriarchal heterosexual capitalist gaze and from this perspective.

As a result, Hollywood not only makes movies that openly manifest the dominant ideology of white patriarchal heterosexual capitalism, but also produces movies that seem to celebrate diversity. However, while doing this, Hollywood latently reproduces the dominant ideology in a new uniform. White Man’s Burden (1995), Thelma & Louise (1991) and Brokeback Mountain (2005) are contemporary movies that reflect what is stated so far. These movies seem to be emphasizing with and celebrating minorities, in categories of race, gender and sexuality, respectively. However, a close look to these movies shows that this is not the case. On the contrary, while seemingly praising the diversities, these movies reproduce and celebrate the dominant ideologies, or they recreate and reinforce stereotypes. In other words, while Hollywood manifests itself as a non-conservative industry, it continues to represent minorities as subordinate to the dominant groups.

White Man’s Burden (1995) is a movie that shows the inverted power relations between whites and African Americans. In other words, White Man’s Burden portrays a world, where African Americans rule and the white are subordinate. Although in most cases the movie rightly reflects the dominance of the whites in real life, as in the example of African American super hero toy, or African American audience dominating television programs; the movie also does stereotyping. Other than this, the movie depicts not a multi-ethnic/racial America but represents a biracial America, where other ethnic and racial minorities are ignored. Stereotyping is a central issue that makes the movie conservative. The movie is about the factory worker Louis (John Travolta) who is fired from his job for he saw his boss’ wife naked. As a result, he kidnaps the boss Thaddeus Thomas (Harry Belafonte) and demands for recovery, which ends up in Thaddeus’ death. While the movie goes, we are exposed to several instances, where we see how whites and African Americans live. Since this is an inverted world, the movie reproduces common African American stereotypes and attributes these to white people. Therefore, while showing whites, the movie makes us think of the African American. For instance, we see that whites are involved in criminal activities such as dealing drugs. Additionally, when Louis is attacked by the police, we see a crowd of white people coming out of the bar, which reflects the African American stereotype of acting as a mob. Therefore, African American stereotypes are assigned to the white. We see white women as prostitutes, white men disturbing people, and murdering each other. If we are to read the movie as it is, and without looking at the inverted roles, the movie again serves the status quo. Although there are scenes when Louis uses violence against Thomas, this violence is justified. We also see him being very kind to him, especially in the end of the movie, when, like Jesus Christ, he dies in order to save the life of Thomas. All these instances from the movie also function for containment, as discussed before. In order to maintain the status quo, the dominant group (whites, in this case) has to offer some sort of a comfort for the minorities (African Americans), so that they will not revolt. Furthermore, the movie creates a world, where no other ethnic groups are present. In other words, we see a biracial America in White Man’s Burden, where multiculturalism is ignored. As a result, White Man’s Burden is a movie that seems to be reflecting how whites repress African Americans by inverting power relations. However, the movie still reinforces stereotypes.

 

Thelma & Louise is another movie that seemingly shows empathy to minorities, which is in this case women and feminism. The movie is directed by a male – Ridley Scott, who is also the director of similar movies, such movies that are pseudo-feminist like G.I. Jane and Alien. While the movie rightly shows what patriarchy is and what it does to women, the only thing the movie does is to replace the sexes in a male narrative. Additionally, the movie portrays a world that is not safe for women, and puts the patriarchal figure in its place. Thelma & Louise is a road movie, and the main characters Thelma (Geena Davis) and Louise (Susan Sarandon) are female buddies. Road and buddy films are mainly associated with men. As stated, what Thelma & Louise does is to replace the gender roles while keeping the conventions of a buddy film. In the movie, Thelma and Louise decide to go on a vacation for a weekend. However, they end up shooting someone, who attempts to rape Louise. The rest of the movie shows their lives on the road as fugitives, who try to escape from law, since they think that no one will believe that the murder is actually an act of self-defense. While this story goes, we see that these two characters imitate behaviors that are associated with men and masculinity. In other words, feminism is downgraded to imitated masculinity and the movie inverts conventions such as the male gaze. When the couple prepares to leave for the vacation, Thelma asks Louise to bring fishing equipments of Darryl, the husband of Louise. When Louise asks whether they will be able to manage fishing, Thelma replies stating that they can, if Louise’s husband is capable of doing it. This dialogue reflects that equality and liberation lies on the capability of women, who can do what a man can do. Another aspect is Thelma’s tendency to have fun with a man at a bar, which is again usually associated with men. By letting Thelma go on hunting men, feminism is described as sexual freedom. Later, Thelma will have a sexual relationship with J.D. (Brad Pitt) in a hotel room. This one night stand at a hotel again implies that women can be as independent as men. However, this is again defined by patriarchal discourse and is only a manipulated pseudo-feminism. As Taylor and Willis argue, this is what the dominant ideology responded to feminism and the sexual revolution (25-26). Thelma also inverts the tradition of male gaze in movies (Benshoff and Griffin 246). Mulvey defines gaze as the “pleasure in looking at another person as object,” where in most cases “the pleasure in looking [is] split between active/male and passive/female” (839-841). Therefore, women have been the object of gaze. However, Thelma inverts this by stating to Louise: “Did you see [J.D.’s] butt?” Later, in the hotel room, J.D.’s body is exposed to voyeuristic gaze. However, still, the movie does nothing else other than to subvert this convention. Another aspect where female independence is defined by the change of gender roles is related to Louise, and her use of accessories. In the second half of the movie, Louise takes her bra off and wears a cowboy’s hat. Therefore, she strips herself of her femininity and mimics masculinity, which supposedly reflects feminism in the movie. Another conservative aspect of the movie arises with the rise of patriarchy in the movie. Thelma’s husband, Darryl bought for her a gun to use in case of emergency, when he is not home. Thelma brings the gun with her to the vacation thinking that they might need to protect themselves from psycho killers or other harmful people. During the movie, we see that the rape attempt and the abusive truck show that this is not mere paranoia, but that it really exists. Therefore, this can be read as a warning for women, and an implication that the domestic sphere is the safest place for women. Other than this, when Thelma states that she has to ask her husband, and get permission to go on a journey, Louise states that “is he your husband or your father?” This means that patriarchy embodied in the father is still there as the ruler to be obeyed. This father figure is Investigator Hal Slocumb (Harvey Keitel), who tries to protect the two women, negotiate with them, and stands on their side until the end of the movie. Therefore, although Thelma & Louise seems to be a feminist movie, it actually is a pseudo-feminist work, which simply shows the inverted gender roles, depicts a world that is not safe for women, and puts patriarchy in its place.

Brokeback Mountain is another movie that looks radical but is actually conservative and heterosexist. A naïve eye would probably summarize the film as a story of two gay cowboys – Ennis (Jake Gyllenhaal) and Jack (Heath Ledger), who meet at Brokeback Mountain, and have a love affair that lasts for years. However, the movie is not that naïve when details are examined. The first aspect is the representation of being gay. In other words, the question of whether being gay is a choice or orientation. The other aspect results from the binary opposition of homosexual and heterosexual love. Additionally, Ennis and Jack’s background, and the family institution and children are other aspects that make the movie conservative. Ennis and Jake are supposedly two gay men. After they meet at the mountain, and go back to their earlier lives, the two marry to women. However, we see no repression from the society for them to get married, but they marry voluntarily. One might argue that they are latent homosexuals. However, we hear Jack saying to Ennis that while married, he is secretly making love with another woman. Therefore, being gay is represented not as an orientation but as a choice. The dichotomy of homosexual and heterosexual love is another aspect in the movie. In heterosexual lovemaking, we see Ennis and Alma, talking, touching each other, and then starting the sexual intercourse. However, lovemaking of Ennis and Jake is represented as lusty more than passionate. They immediately go for the sexual intercourse. Although making love does not have to be soft and passionate, and also we see Ennis and Jake really love each other, when we read them as binary oppositions and look beneath, and consider the attitude towards being gay as a choice, it is clear that homosexuality is degraded to lust. In the beginnings of Brokeback Mountain, we learn that the parents of Ennis died when he was very young. Although this might seem a patriarchal perspective that he had no father figure in his family, these details are not told as fillers. When he is married, his wife Alma tells us that Ennis had a lonely childhood. Similarly, Jack states that his family had never supported him or showed interest to him. Additionally, the fact that they do not have a religious belief is repeated considerable times. Both from their talks and from Ennis’ refusing to go to church when Alma asks him are instances. Since these details are emphasized, it is clear that the movie latently argues that family, the father figure and religion are important, and the lack of them ends up in the probability of becoming gay. Another aspect that hints conservatism and heterosexism is seen in the scene, when Ennis, Alma and the children go to a fair. When two men disturb and harass the family, Ennis warns them, and not getting a positive response, he beats them. After this happens, the camera shows Ennis from the bottom like a skyscraper of virtue, and we see fireworks behind him. We see this scene just after Ennis protects his family from harassment. Therefore, the scene praises Ennis when he protects his heterosexual family. Other than these, although we see a compromise, where Ennis and his daughter get on well; during their childhood, Ennis have neglected his children. Each time Jake came to Ennis’ house, Ennis rushed out without giving much attention and care to what his children was saying. In a time, when gay and lesbian couples demand the right to adopt children, these examples argue that gays are bad parents. Therefore, the movie is conservative in terms of its attitude to being gay – whether it is a choice or orientation. Furthermore, the movie juxtaposes homosexual and heterosexual lovemaking, and favors heterosexual love. Also, the couple’s background, and the institution of family are other aspects that make the move conservative.

Film, being a strong medium, has the capability to reproduce and reinforce dominant ideologies. Being a big movie industry, Hollywood tends to make movies that help maintain the status quo. Although Hollywood also makes movies that are radical in its representation of minorities, Hollywood maintains the dominant discourse latently or openly in the movies. As discussed, White Man’s Burden is an example, where Hollywood seems to be showing racial oppression in a biracial world while reinforcing stereotypes. Thelma & Louise is a pseudo-feminist movie, which does not go beyond assigning masculinity to women while maintaining patriarchy. Lastly, Brokeback Mountain reflects heterosexism in various ways. As a result, while Hollywood tries to manifest itself as a non-conservative industry, it still represents minorities as subordinate.

Works Cited

Benshoff, Harry M., and Sean Griffin. America On Film: Representing Race, Class, Gender, and Sexuality at the Movies. Massachusetts: Blackwell, 2004.

Mulvey, Laura. “Visual Pleasure and Narrative Cinema.” Film Theory and Criticism. 6th ed. Eds. Leo Braudy and Marshall Cohen. New York: Oxford, 2004. 837-48.

Taylor, Lisa and Andrew Willis. “Reading Media Images.” Media Studies: Texts, Institutions and Audiences. Oxford: Blackwell, 1999. 13-28.

Geçenlerde, bölümden arkadaş ve hocalarla birlikte The New World adlı filmi izlemeye gittik. Eh, bölüm Amerikan Kültürü ve Edebiyatı olunca, Amerika Yerlilerinin, beyaz adamın ve olayların nasıl yansıtıldığına dikkat edildi. Benim kişisel kanıma gelince:

Senaryo, John Smith‘in yazdıklarının üzerine kurulmuş. Bazı yerlerde Smith’in yazdıklarını okur gibi hissettim, tekrar hatırladım okuduklarımı. Her neyse, filmde Amerika’yı ilk gördüğümüz yerler tabii ki büyüleyici. Hollywood filmlerinde sıkça göreceğiniz, güzel ve el değmemiş orman, geniş ova vs manzaraları var. Sessiz ve huzurlu bir yer olduğu film boyunca gözümüze sokuluyor. Amerika Yerlileri korudukları doğada kendi düzenlerinde yaşarlarken, Eski Dünyalılar savaşçıl olduklarından, geldikleri gibi ağaçları kesip kendilerine kerestelerle korunan bir yer çevreliyorlar. Ancak, Yerliler yeşillik içinde yaşarken, İngiliz kolonicilerin çamur içinde yaşadığını görüyoruz. Bunun dışında, klasik ikili zıtlıklar da kullanılmış. Örneğin, Yerlilerin yüzleri temiz ve yüz ifadeleri daha insancıl iken, İngilizlerde bunun aksini görüyoruz: sakal, kir ve asık surat. Bu temsilleri sevdim, ancak bunun amacı nedir onu da düşünmek gerek: demokratik, özgürlükçü Amerika mı?

Çok fazla uzatmadan birkaç şey daha ekleyeceğim. Film, lirik/feminen anlatıyı içeriyor*. Film boyunca, uzun süren shot‘lar, kameranın karakterleri takip etmesi ve uzun manzara çekimlerini görüyoruz. Anlatıyla ilgili diğer şey ise filmde olayların neden-sonuç ilişkisiyle bağlanmamış olması ve filmin bir çözümlenme ile bitmiyor olması ayrı bir feminen anlatı özelliği. Bunun dışında sık sık Pocahontas’ın zihnini duyuyoruz voice over ile giriyoruz, bu da klasik anlatıya alternatif bir yöntem.

Sonuç olarak: Filmdeki bazı şeyler iyiydi hoştu. Smith’in yazarak mitleştirdiği Pocahontas‘ın öyküsü bu şekilde tekrar üretilmiş. Hocam Laurence Raw, bu filmin bir blockbuster olduğunu söylemişti. Ancak izledikten sonra kendisine katılmadığımı söylemeliyim. Çünkü 135 dakikalık bu film kesinlikle mainstream* sinema izleyicisi için değil.

[rate 3.5]